Zit je op Instagram, dan is de kans groot dat je afgelopen weken ineens werd gevolgd door onbekende, schaarsgeklede vrouwen. Wees voorzichtig, want deze dames zijn niet wie ze lijken. Via deze digitale flirt kunnen ze je zo in hun val lokken.
NOTE
Dit artikel verscheen eerder op AD.
Zulke accounts zijn niks nieuws: op Facebook duiken zulke profielen al jarenlang op. Toen Elon Musk het sociale netwerk Twitter kocht en het moderatieteam ontsloeg, nam de hoeveelheid schaarsgeklede dames op dat platform ook toe. Nu lijkt er een wildgroei van zulke accounts op Instagram plaats te vinden.
Botnetwerken
In werkelijkheid word je niet door de vrouwen in deze foto’s gevolgd, maar door zogeheten botaccounts. Cybercriminelen gebruiken die op grote schaal om zoveel mogelijk mensen te volgen.
De foto’s op de accounts hebben doorgaans twee bronnen. In de meeste gevallen zijn ze gestolen, bijvoorbeeld van andermans Instagram-account of een pornowebsite. Zoek je in Google naar de afbeelding, dan kun je soms de oorsprong van het beeld achterhalen.
Daarnaast worden beelden soms ook gegenereerd met kunstmatige intelligentie. Hierdoor ontstaat een fotorealistische illustratie van een vrouw die niet echt bestaat. Slim, want dat maakt het voor slachtoffers lastiger uitzoeken of de foto van een ander account gestolen is.
Hopen dat je kijkt en klikt
De makers van de accounts hopen dat jij ze terugvolgt en een kijkje neemt op het profiel. Lang niet iedereen zal dat doen, maar als slechts 0,1 procent van de 10.000 gevolgde mensen er intrapt, hebben ze toch tien mensen te pakken gekregen.
De nepaccounts zijn gemaakt om je te proberen te misleiden. Open je bijvoorbeeld de meest recente Story van zo’n account, dan staat daar soms een link in naar een website die malware op je apparaat installeert of je probeert op te lichten met een betaalverzoek. Soms proberen nepaccounts ook een privégesprek met je aan te gaan, in de hoop je via die route op te lichten.
Wat kun je ertegen doen?
Het verstandigst is om niet in te gaan op het volgverzoek van een nepaccount. Zolang jij niet terugvolgt, kan de crimineel je niet zomaar privéberichten sturen. Bovendien heeft de aanvaller geen indicatie dat jij in dit soort listen trapt.
Staat je account op privé, dan kan de beheerder van zo’n account ook niks van jouw profiel zien voordat je ze toestemming hebt gegeven. Op die manier zijn je gegevens het beste afgeschermd tegen een oplichtpoging.
Rapporteren kan nooit kwaad
Je kunt de accounts rapporteren bij Instagram. Dat doe je door het profiel te openen, rechtsboven op de drie puntjes te drukken en te kiezen voor ‘Rapporteren’. De systemen van Instagram-beheerder Meta gaan er dan naar kijken en mogelijk ingrijpen door het account te schorsen.
Op de korte termijn heb je daar zelf niet veel aan: als jij accounts hebt gerapporteerd, weet je al dat het een oplichter is en je niet in hun streken moet trappen. Maar als het account na jouw melding wordt verwijderd, zal een goedgeloviger slachtoffer niet in zijn streken trappen.