Grote smarthomefabrikanten concurreren inmiddels al jarenlang met een bedrijfje van een Nederlandse hobbyist, dat een van de grootste vrijwilligersprojecten op het internet is geworden.
NOTE
Dit artikel verscheen eerder op AD.
De smarthome-software Home Assistant laat je een Raspberry Pi of oude computer omtoveren tot een controlecentrum voor je slimme huis, waarbinnen bijvoorbeeld je lampen van Philips, speakers van Sonos en verwarmingsknoppen van Tado onderling met elkaar kunnen praten.
Dat begon in 2013 allemaal met wat gehobby: Philips had de eerste versie van zijn slimme Hue-lampen uitgebracht. Die kon je al met een app bedienen, maar softwaremaker Paulus Schoutsen wilde ze slimmer maken: ,,Ik had op werk geleerd om te programmeren in Python, dus ik kon er van alles voor maken. Ik liet de lampen bijvoorbeeld aangaan als de zon onderging. Toen kwam ik erachter dat de lampen aangingen als ik niet thuis was, dus ging ik wat bouwen om te herkennen of er iemand in huis is.”
Groot op Hacker-News
Het hobbyprojectje werd groter en complexer - hij bedacht een simpele interface om je lampen mee te bedienen, waarna Schoutsen met zijn bouwsel op de populaire techsite Hacker-News terechtkwam. ,,Als je daar op de voorpagina staat, dan zijn er allemaal techneuten die het zien, en die hebben ook weer veel slimme apparaten.”
Steeds meer vrijwilligers sloten zich bij Schoutsen aan om mee te sleutelen aan het project, waarbij ze gezamenlijk Home Assistant maakten. Een bijbehorende smartphone-app laat je het Home Assistant-apparaatje bedienen.
Duizenden vrijwilligers
Home Assistant is een zogeheten ‘open source’-project. Iedereen is welkom: de softwarecode is vrij in te zien en fanatieke programmeurs mogen gerust extra functies bouwen of problemen oplossen. Bijna 14.000 mensen hebben inmiddels iets bijgedragen aan het bouwen van Home Assistant. Daarmee is het project van Schoutsen het op een na grootste in zijn soort ter wereld. In de chatapp Discord wordt ook druk door fans aan de app doorgewerkt.
,,Ja, we zijn heel groot”, lacht Schoutsen. Hoeveel gebruikers de app precies telt is lastig zeggen: uit statistieken blijkt dat 170.000 mensen de software draaien, maar wegens privacyoverwegingen wordt dat pas bijgehouden als iemand daar expliciet toestemming voor geeft. Schoutsen denkt daarom dat het aantal gebruikers ruim drie keer hoger ligt - zo’n 600.000 huishoudens.
Veel van die gebruikers zijn mensen met techkennis; de software werkt wat complexer dan je bij Apple en Google tegenkomt. ,,Er zijn trouwens veel vaders die op ouderschapsverlof het idee hebben dat ze iets moeten bijdragen. Die denken dan: ‘Ik ga zorgen dat de lampen automatisch aangaan’ en dat soort dingen. We zien dat er best veel instroom van zulke mensen is.”
Hobbyisten bouwen mee aan Home Assistant
Door het open karakter kan met Home Assistant ook veel meer dan met bijvoorbeeld Google Home of Apples Woning-app. Hobbyisten bouwen integraties voor smarthome-producten waarvan de makers zelf helemaal geen ondersteuning hebben ingebakken. Die slimme lamp van AliExpress die niet werkt in Apples officiële app? Dikke kans dat je hem wel in Home Assistant kunt koppelen, om hem vanuit hun app op je iPhone te bedienen.
Geld wordt vooral verdiend door wat minder technische gebruikers een abonnement te verkopen. ,,Je hebt hele technische mensen die poorten openzetten en ssl-certificaten regelen zodat ze Home Assistant buitenshuis kunnen gebruiken, maar de meeste mensen willen dat niet. En die mensen kunnen ons dan geld betalen zodat we dat voor je regelen.”
Bedrijf opgericht toen hij kinderen kreeg
,,Voordat ik kinderen had, werkte ik voor en na mijn werk en in de weekenden aan Home Assistant. Ik zat dan in een koffieshop met vrienden aan onze eigen projectjes te werken.” Toen zijn vrouw zwanger was, werd hij door een routerfabrikant gevraagd om bij hen aan het project verder te werken, waarna hij verderging met een zelf opgericht bedrijfje.
Nieuwe collega’s vindt Schoutsen door te grasduinen door de grote groep vrijwilligers die bijdraagt aan het bouwen van Home Assistant. Laatst nam hij bijvoorbeeld een Fransman in dienst die daarvoor een mooie nieuwe gebruikersinterface had gemaakt voor de app. ,,Als ik een vrijwilliger aanneem, dan weet ik al wat ik aan ze heb en dat ze enthousiast zijn. Er wordt ook bijna nooit nee gezegd als ik ze vraag.”
Vrijwilligers versus Big Tech
Home Assistant bokst op tegen bedrijven als Apple, Google en Amazon, maar lijkt er tegelijkertijd totaal niet op: waar de techreuzen in het diepste geheim hun software verbeteren, doet het bedrijf van Schoutsen dat met een team vrijwilligers.
Daarnaast is de aanpak ook net wat anders: waar Google en Amazon alles naar de cloud sturen, blijft bij Home Assistant alles lokaal staan. Daardoor komen grote bedrijven minder over je huis te weten.
‘We willen gewoon lol hebben’
,,Onze ambitie is niet om je eerste smarthomeproduct Home Assistant te laten zijn. Mensen kopen eerst wat van Philips, Google of Ikea en lopen dan tegen limieten aan. Ze ontdekken dat apparaten niet goed kunnen samenwerken of je niks kunt automatiseren. Ze zijn al verkocht aan het idee van een slim huis en willen nu meer, voor die mensen willen wij keuze nummer één zijn.”
Zijn bedrijf wil hij overigens niet verkopen aan die grote techbobo’s: ,,We willen gewoon lol hebben. We gaan de wereld niet veroveren, hebben ook geen investeerders die willen dat we een exit-strategie hebben of worden opgekocht.”